ԱՐԴԻԱԿԱՆ ԹԵՄԱՆԵՐ
  • Հայտնի է աշխարհի խոշորագույն ստվերային վարկեր տրամադրողը
    Չինաստանն աշխարհում ամենաշատ ստվերային վարկեր տրամադրող երկիրն է, պարզել են տնտեսագետները: Չինաստանը պաշտոնապես տրամադրվող արտաքին վարկերի գումարով համարվում է առաջատարներից մեկը՝ զիջելով միայն ԱՄՆ-ն: Սակայն, ընդհանուր առմամբ, շատ քիչ տվյալներ կան չինական կապիտալի արտահանման մասին, քանի որ ՉԺՀ-ն վարկային ակտիվների գծով հաշվետու չէ միջազգային կազմակերպություններին: Հարվարդի, Մյունխենի համալսարանների և Համաշխարհային էկոնոմիկայի Քիլի ինստիտուտի տնտեսագետները հաշվարկել են 1949-ից մինչև 2017 թ.-ը Չինաստանի կողմից տրված վարկերի և դրամաշնորհներ
  • Google-ը նոր սոցցանց է փորձարկում
    Google ընկերությունը նոր սոցցանց է ստեղծել Shoelace (թարգմանաբար՝ «կոշկաքուղ») անվանումով և սկսել է փորձարկել այն: Ինչպես հաղորդում է Корреспондент-ը, ընկերության նոր նախագիծը կոչված է միավորելու միանման հետաքրքրություններ ունեցող, կողք կողքի ապրող մարդկանց: Shoelace-ում նշելով հոբբին ու նախասիրությունները՝ օգտատերերը կկարողանան թեմատիկ միջոցառումներ և մոտակայքում նախատեսված հանդիպումներ գտնել, ինչպես նաև ստեղծել սեփական միջոցառումները:Միանալով որևէ միջոցառման՝ հնարավոր կլինի քննարկել այն այլ մասնակիցների հետ կամ այլ օգտատերերի հրավիրել, եթ
  • Մոնակոն դարձել է առաջին երկիրն աշխարհում, որն ամբողջությամբ ապահովել է 5G ծածկույթը
    Մոնակոն դարձել է աշխարհում առաջին երկիրը, որն ամբողջությամբ ծածկվել է 5-րդ սերնդի 5G կապով, Корреспондент-ի փոխանցմամբ՝ հայտնել է Le Monde-ն: Ըստ աղբյուրի՝ բջջային կապի օպերատոր Monaco Telecom-ը տեղադրել է 5G-ի 23 ալեհավաք, որն ընդգրկում է թագավորության ընդամենը 2.6 քառ. կմ տարածքը: Սա գրեթե կրկնակի պակաս է երկրում տեղադրված չորրորդ սերնդի (4G) ալեհավաքների քանակից:Նշվում է, որ մոտ ապագայում նախատեսվում է տեղադրել նոր ալեհավաքներ՝ ցանցի կարիքների բավարարման և զարգացման նպատակով: 5G ծածկույթ ապահովելու համար օգտագործվել է չինական Huawei ընկերության սարքավորու
  • Ֆրանսիան մտադիր է 2020 թվականից բարձրացնել ավիատոմսերի բնապահպանական վճարը
    Ֆրանսիան մտադիր է 2020 թվականից բարձրացնել ավիատոմսերի բնապահպանական վճարը: Կախված ավիատոմսի տեսակից՝ բնապահպանական վճարը կկազմի 1,5-18 եվրո: Այս մասին հայտարարել է Ֆրանսիայի տրանսպորտի նախարար Էլիզաբեթ Բորնը, հաղորդում է DW-ը: Վճարի բարձրացումը տարածվում է Ֆրանսիայի օդանավակայանից իրականացվող բոլոր չվերթներին, բացառությամբ՝ Կորսիկա կղզուց եւ Ֆրանսիայի անդրծովյան տարածքներից:Բիզնես դասի ավիատոմս գնելու դեպքում վճարումը կկազմի 9 եվրո Եվրոպայի տարածքում, իսկ այլ մայրցամաքներ՝ 18 եվրո: Փարիզում կարծում են, որ այդպիսով ֆրանսիական գանձարան
  • Առաջին գերարագ երկաթուղին գործարկվել է Չինաստանում
    Առաջին գերարագ երկաթուղին սկսել է գործել չինական Հայնան հարավային կղզենահանգի վարչական Հայկոու կենտրոնում, տեղեկացնում է ՏԱՍՍ-ը՝ հղում կատարելով China Daily-ին։Երկաթուղու երկարությունը, որը կենտրոնը կապում է արվարձանային Հայկոուի հետ, 38 կիլոմետր է։ Գնացքները դրանով երթևեկում են ամեն 15 րոպեն մեկ՝ առավոտյան 06.30-ից մինչև 23.00-ն։ Առավելագույն արագությունը ժամում 150 կիլոմետր է։Ինչպես գրում է պարբերականը, երթևեկության երկու ծայրերի միջև ժամանակը կազմում է մոտ 30 րոպե։ Առաջ այդ երթուղին հաղթահարելու համար պահանջվում էր մոտ 2 ժամ։«Արագ գնացքը կարող է տ
  • Deutsche Bank-ը հայտարարել է առաջիկայում 18 000 աշխատատեղեր կրճատելու մասին
    Եվրոպայի խոշորագույն բանկը՝ Deutsche Bank-ը, հայտարարել է 18 000 աշխատատեղեր կրճատելու որոշման մասին առաջիկա երեք տարիների ընթացքում՝ որպես իր կտրուկ վերակազմակերպման մաս, հաղորդում է BBC News-ը:Բացի այդ, բանկը հայտարարել է, որ սպասում է երկրորդ եռամսյակում 2.8 մլն եվրոյի չափով կորուստների մասին զեկույցը բիզնեսի տատանումների համար վճարելու համար:Ներկայցումս Deutsche Bank-ը նշում է, որ հենց մասնագետները կենթարկվեն կրճատման:Ընդ որում՝ բանկը տեղեկացրել է, որ մտադիր է ամբողջովին դադարեցնել գործողությունները, որոնք կապված են ակցիաների առուվաճառքի հետ, որոնց մեծ
  • Գերմանիան 5G ցանց է թողարկել
    Գերմանիան անցում է կատարում բարձր արագությամբ բջջային ցանցին՝ թողարկելով 5-րդ սերնդի (5G) ցանց, հաղորդում է DW-ը:Ցանցը հուլիսի 3-ից թողարկվել է Բեռլինում եւ Բոննում, ավելի ուշ կթողարկվի նաեւ Համբուրգում, Դարմշտադտեում, Լեյպցիգում եւ Մյունխենում:Մինչ տարեվերջ ավելի քան 100 վայրերում կտեղադրվի մոտ 300 ալեհավաք 5G տեխնոլոգիայով:Մինչ 2020 թվականի վերջ այն կտեղադրվի Գերմանիայի 20 խոշոր քաղաքներում:Փորձագետներն այդ ցանցի թողարկումը կապում են նորագույն տեխնոլոգիաների զարգացման խթանման հետ:Հունիսի կեսերին Գերմանիայում բջջային կապի օպերատորներն ավելի
    Թեժ գիծ
    +374 (047) 959555
    Աշխատուժի միջազգային միգրացիայի ազդեցությունը համաշխարհային տնտեսության վրա

    ԴԱՎԻԹ ՀԱԽՎԵՐԴՅԱՆ
    ՀՊՏՀ ՄՏՀ ամբիոն
    ՏԱԹԵՎԻԿ ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ
    ՀՊՏՀ ՄՏՀ ամբիոն


    Հոդվածում գնահատվել է աշխատուժի միջազգային միգրացիայի ազդեցությունը համաշխարհային տնտեսության վրա: Մասնավորապես` հաշվարկվել է համաշխարհային տնտեսական աճի, դրամական փոխանցումների ու զարգացման նպատակով ստացված պաշտոնական օգնությունների միջև կոռելյացիոն կապը, ինչպես նաև դրամական փոխանցումների ու 15 տարեկան և ավելի բարձր տարիքի անձանց գրագիտության մակարդակի միջև հարաբերակցությունը: Ստացվել է ուժեղ կոռելյացիոն կապ երկու գործոնների միջև, ըստ որի մեծահասակների շրջանում գրագիտության մակարդակի աճը հանգեցնում է միգրացիոն հոսքերի ավելացմանը:
    Հիմնաբառեր. աշխատուժի միջազգային միգրացիա, դրամական փոխանցումներ, զարգացման նպատակով ստացված պաշտոնական օգնություններ, կոռելյացիոն կապ, գրագիտության մակարդակ  

    Ժամանակակից փոխկապակցված աշխարհում արդիական մարտահրավեր են միջազգային միգրացիայի աճող տեմպերն ու ընդգրկման լայն շրջանակը: Համաձայն ՄԱԿ-ի Տնտեսական և սոցիալական խորհրդի վիճակագրական տվյալների` 2017 թվականին միջազգային միգրանտների թիվը հասել է մոտ 258 մլն-ի, ինչը աշխարհի բնակչության 3.5%-ն է: Այսինքն` կարող ենք ենթադրել, որ աշխարհի բնակչության 3.5%-ն այս կամ այն չափով համաշխարհային հասարակության խոցելի խմբերից մեկն է: Ընդունող երկրում տնտեսական տատանումների պատճառով միգրանտները հաճախ առաջինն են կորցնում աշխատանքը: Նրանք շատ հաճախ այստեղ հանդիպում են այնպիսի խնդիրների, ինչպիսիք են աշխատանքային իրավունքներիմ ոտնահարումը, ցածր վարձատրությունը, մարդու իրավունքների խախտումը, բռնությունն ու խտրականությունը: Բարձր եկամուտ ունեցող երկրների տնտեսությունները ներկայումս աչքի են ընկնում աշխատանքի շուկայի հստակ հատվածավորմամբ: Տեղացիները սովորաբար խուսափում են քիչ վարձատրվող, անապահով և ոչ հաճելի աշխատանքներից, որոնք գերակշռում են միգրանտների շրջանում: Սրանք տնտեսագիտական գրականության մեջ բնորոշվում են «3D-աշխատանք» անվանմամբ` կեղտոտ, վտանգավոր և/կամ դժվար (dirty, dangerous, or difficult): Սրա հետևանքով միգրացիան դառնում է մարտահրավեր արդեն ոչ թե ընդունող երկրի, այլ հենց միգրանտի համար:
    ՄԱԿ-ի և Համաշխարհային բանկի վիճակագրական տվյալների վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ 2000−2016 թթ. միջազգային միգրանտների կեսից ավելին կամ 165 մլն միգրանտ ապրում էր բարձր եկամուտ ունեցող երկրներում, ինչը բավական օրինաչափ է, քանի որ միգրացիայի հիմնական ձգողության կենտրոնները տնտեսապես զարգացած երկրներն են: Միջազգային միգրանտների 36%-ը կամ 92 մլն մարդ ապրում է միջին և ցածր եկամուտ ունեցող երկրներում: 2000 թվականի համեմատությամբ, բարձր եկամուտ ունեցող երկրներում ապրող միգրանտների թիվն ավելացել է 5.8%-ային կետով, իսկ միջին և ցածր եկամուտ ունեցող երկրներում միջազգային միգրանտների թիվը բավական նվազել է:
    Համաշխարհային տնտեսության վրա աշխատուժի միջազգային միգրացիայի ազդեցության գնահատման կարևորագույն գործիքներից մեկը դրամական փոխանցումներն են, որոնք ուղղակիորեն անդրադառնում են տնտեսական աճի վրա` սպառման, խնայողությունների և ներդրումների առումով իրենց դրական ազդեցությամբ:
    Դրամական փոխանցումների ուսումնասիրության արդյունքում արձանագրվել է բավական հետաքրքիր միտում. 2015 թ. համեմատությամբ, 2016 թվականին դրամական փոխանցումները դեպի զարգացող երկրներ նվազել են 2.4%-ով: Միայն դեպի Հնդկաստան դրամական փոխանցումները 2016 թվականին, նախորդ տարվա համեմատությամբ, նվազել են 8.9%-ով: Սա կարելի է բացատրել նավթի համաշխարհային շուկայում գների անկմամբ, Պարսից ծոցի համագործակցության խորհրդի երկրներում և Ռուսաստանի Դաշնությունում տնտեսական աճի ցածր ցուցանիշներով: Եվրոպայում տնտեսական վատթարացումը, ինչպես նաև ԱՄՆ դոլարի համեմատությամբ եվրոյի, ֆունտ ստեռլինգի և ռուբլու դիրքերի թուլացումը, համաշխարհային արտահանման ծավալների անկումը գործոններ են, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի ազդել են դրամական փոխանցումների ծավալների վրա: Վերջերս բարձր եկամուտ ունեցող մի շարք երկրներում դրամական փոխանցումների նկատմամբ հարկային մեխանիզմներ են կիրառվում` եկամուտների ավելացման և չփաստաթղթավորված միգրացիայի դեմ պայքարի համար: Բահրեյնը, Քուվեյթը, Օմանը, Սաուդյան Արաբիան, Միացյալ Նահանգները և Արաբական Միացյալ Էմիրությունները այդ երկրների ցանկում են: Վերջին հաշվով, հատկապես բարձր եկամուտ ունեցող երկրներում հակամիգրացիոն տրամադրվածությունը հանգեցրել է օտարերկրյա աշխատուժի նկատմամբ պահանջարկի նվազմանը, ինչը հատկապես ֆորմալ ուղիներով դրամական փոխանցումների ծավալների նվազման պատճառ է դարձել:
    2008 թվականին Բ.Ֆայիսան և Ք.Նսիահը ուսումնասիրեցին և դրական կապ արձանագրեցին տնտեսական աճի և դրամական փոխանցումների միջև Աֆրիկայի, Ասիայի և Լատինական Ամերիկայի ու Կարիբյան ավազանի 64 տարբեր երկրների վիճակագրական տվյալների հիման վրա` 1987−2007թթ.:
    Գծապատկեր 1-ում ներկայացված են 1970−2016 թթ. համաշխարհային բանկի վիճակագրական տվյալները համաշխարհային տնտեսական աճի, դրամական փոխանցումների ու զարգացման նպատակով ստացված պաշտոնական օգնությունների վերաբերյալ: 
























    Զարգացման նպատակով ստացված պաշտոնական օգնությունների ծավալների ընդլայնումը պետք է հակադարձ կախվածություն ունենա դրամական փոխանցումներից, իսկ երկու ցուցանիշները կախվածություն դրսևորեն տնտեսական աճի նկատմամբ: Իրականացված կոռելյացիոն վերլուծությունը ցույց տվեց, որ զարգացման նպատակով ստացված պաշտոնական օգնությունների և դրամական փոխանցումների միջև կապը 0.9 է: Միևնույն ժամանակ, տնտեսական աճի և դրամական փոխանցումների միջև կապը −0.20 է, իսկ տնտեսական աճի և զարգացման նպատակով ստացված պաշտոնական օգնությունների միջև` −0.26:
    Գծապատկեր 2-ը ցույց է տալիս, որ ստացված դրամական փոխանցումները դիտարկվող ժամանակաշրջանում աճել են տարեկան միջինը 14.4%-ով, իսկ զարգացման նպատակով ստացված դրամական օգնությունները` 7.7%-ով: 1999−2008 թթ. դրամական փոխանցումները տարեկան կայուն աճի միտում են դրսևորել: Համաշխարհային ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի հետևանքով 2009 թվականին, նախորդ տարվա համեմատությամբ, ցուցանիշը անկում է ապրել 6.21%-ով: Վերջին տարիներին համաշխարհային տնտեսական աճը թուլացել է, իսկ 2016 թվականին դրամական փոխանցումները նվազել են 1.43%-ով: Սա կարելի է հիմնավորել նաև միջազգային միգրանտների տեսակարար կշռում փախստականների և ապաստան հայցողների թվի մեծացմամբ: Իսկ արդեն 2017 թ․դրամական փոխանցումներն աճել են 3.86%-ով` կազմելով 596 տրլն ԱՄՆ դոլար: 
























    Աշխատուժի միջազգային միգրացիայի դրդապատճառների վերլուծության բավական հետաքրքիր մոտեցում է ներկայացրել Հ. Բագրատյանը «Մեգաէկոնոմիկա և գլոբալ տնտեսական խնդիրներ» գրքում: 21-րդ դարի սկզբին աշխարհի բնակչության 90%-ը դարձավ գրագետ: Մի շարք երկրների տնտեսություններ ի վիճակի չեն կլանելու գրագիտության այս մակարդակը, ինչը հանգեցրեց հատկապես երիտասարդների միգրացիոն հոսքերի` դեպի աշխատանքային ռեսուրսների բացասական մնացորդ ունեցող երկրներ: 
































    Այս մոտեցումը հիմնավորելու համար կատարել ենք կոռելյացիոն վերլուծություն դրամական փոխանցումների ու 15 տարեկան և բարձր տարիքի անձանց գրագիտության մակարդակի միջև: Որպես փոփոխական ընտրվել  են դրամական փոխանցումները, քանի որ միջազգային միգրացիոն հոսքերի վիճակագրական ցուցանիշները ներկայացվում են 5 տարի պարբերականությամբ, ինչը տնտեսաչափական վերլուծության տեսակետից նպատակահարմար չէ: Փիրսոնի կոռելյացիոն վերլուծությունը ցույց տվեց, որ երկու փոփոխականների միջև կապը` R=0.85 է, ինչը բավական ուժեղ է: Գծապատկեր 3-ում հստակ ներկայացված է ուժեղ կոռելյացիոն կապ երկու գործոնների միջև, հետևաբար` մեծահասակների շրջանում գրագիտության մակարդակի աճը հանգեցնում է միգրացիոն հոսքերի ավելացման:
    Ինչպես երևում է գծապատկեր 4-ից, 1991−2016 թթ. զբաղվածության մակարդակն աշխարհում կազմել է միջինը 60.6%: Ընդ որում, 1991 թվականի համեմատությամբ զբաղվածության մակարդակը 2016 թվականին նվազել է 3.2%-ային կետով, և ընդհանուր միտումը նվազող է: Սրա զուգակցումը հիմնականում աճող տեմպով միջազգային միգրացիոն հոսքերի և դրամական փոխանցումների հետ ցույց է տալիս, որ համաշխարհային տնտեսությունում սրվում է մարդկանց աշխատանքով ապահովելու խնդիրը: 






























    Մենք կատարել ենք տնտեսաչափական վերլուծություն` բացահայտելու համար ՕՈՒՆ-ի զուտ ներհոսքի և դրամական փոխանցումների միջև կապը: Վերլուծության արդյունքում պարզվել է, որ ցուցանիշների միջև գոյություն ունի ուժեղ կապ R=0.86: Գծապատկերը ևս ցույց է տալիս այս ցուցանիշների միջև դրական կապը, թեև կոռելյացիայի նշանակալիությունը 0.01 է: Իհարկե, դրամական փոխանցումների և ՕՈՒՆ-ի միջև կապի առկայությունը տնտեսագիտորեն կարող է խաբուսիկ լինել, քանի որ միգրացիայի վրա ազդող գործոնները բազմատեսակ են: Օրինակ` շվեդացիները պատմականորեն հակում ունեն տեղաշարժվելու Մինեապոլիս, քանի որ այնտեղի կլիման շատ նման է Շվեդիայի կլիմային, ինչը կարող է նպաստել անգամ փոխադարձ առևտրի և ներդրումների ծավալների աճին:
    Բայց և այնպես, ՕՈՒՆ-ի ներգրավման և միգրացիոն հոսքերի միջև մի շարք կապեր կան: Առաջին հերթին` ՕՈՒՆ-ի ներգրավման լավագույն գործիքներից մեկը վստահությունն է: Իսկ ընդունող երկրում միգրանտները ձևավորում են օղակ, որն ապահովում է ճանաչելիություն, վստահություն և հուսալիություն ծագման երկրի համար, ինչն էլ, իր հերթին, հանգեցնում է ՕՈՒՆ-ի աճին: 
























    Զբաղվածության մակարդակի և դրամական փոխանցումների միջև առկա է ուժեղ բացասական կապ R=-0.948: Դրանց զուգակցումը ցույց է տալիս, որ համաշխարհային տնտեսությունում սրվում է մարդկանց աշխատանքով ապահովելու խնդիրը: Հետաքրքիր է նաև, որ, ըստ գծապատկերի վերլուծության, բացասական է նաև ՕՈՒՆ-ի և զբաղվածության մակարդակի միջև կապը, մինչդեռ օտարերկրյա ուղղակի ներդրումները համարվում են աշխատատեղեր ստեղծող գործիքներ: Բացի այդ, ՕՈՒՆ-ի և զբաղվածության մակարդակի դրական կապի արդյունքում առաջինները հնարավոր կլիներ դիտարկել որպես միգրացիան կանխող լծակ: